Ć
 
 
E
 
 
 
 
I
 
 
 
 
Ł
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
X
 
 
 
Ź
 
Hasła szersze: Pożarnictwo
Hasła węższe: 
Brak
Hasło główne: Ochotnicza Straż Pożarna w Alwerni

Ochotnicza Straż Pożarna w Alwerni

 

 
Ochotnicza Straż Pożarna w Alwerni założona została w 1895 roku z inicjatywy Stanisława i Walentego Walczyńskich. Potrzebne umundurowanie i sprzęt zakupiono z dochodów uzyskanych ze zorganizowanego na ten cel przedstawienia. Również gmina wspierała finansowo działalność OSP. W pierwszych latach działalności, jak i później, oprócz gaszenia pożarów, strażacy chętnie występowali na różnych uroczystościach państwowych i kościelnych. Wybuch I wojny światowej spowodował zawieszenie działalności, ponieważ wielu strażaków brało udział w działaniach wojennych.
W okresie międzywojennym reaktywowano działalność OSP. W 1923 roku Zygmunt Ciupek ufundował sztandar z wyhaftowanym św. Florianem i kilka mundurów galowych, co podniosło prestiż organizacji. Wśród różnych działań alwerniańskiej straży, w okresie międzywojennym, warto odnotować powstanie w 1930 roku żeńskiej drużyny Samarytanek oraz rozpoczęcie starań o budowę strażnicy. Kiedy udało się zgromadzić materiały i przystąpiono do budowy wybuchła II wojna światowa i zniweczyła marzenia o własne siedzibie, które udało się zrealizować dopiero wiele lat po wojnie. W wyniku wojny OSP poniosła także duże straty w sprzęcie, który został zdewastowany lub zrabowany przez okupantów.
W powojennej rzeczywistości Ochotnicze Straże Pożarne pozbawiono samodzielności organizacyjnej, którą odzyskały dopiero po 1956 roku. W takiej atmosferze także straży z Alwerni nie łatwo było działać. W pierwszych latach po wojnie zajęto się głównie przerwaną budową remizy, ale z uwagi na problemy z lokalizacją budynku, prace rozpoczęły się dopiero w 1959 roku. Wysiłkiem strażaków oraz miejscowej ludności udało się po siedmiu latach wybudować remizę z salą widowiskowo-kinową, która służyła również innym organizacjom społecznym z Alwerni. Otwarcie strażnicy nastąpiło w 1966 roku podczas uroczystości 70-lecia OSP, w ramach obchodów Tysiąclecia Państwa Polskiego i 350-lecia założenia Alwerni. Przy tej okazji jednostka otrzymała sztandar oraz samochód bojowy.
Oprócz budowy remizy strażacy działali również na rzecz rozwoju Alwerni inicjując budowę hydroforni, uczestnicząc w pracach remontowych na rynku czy budując aptekę. Ponadto, w latach 1952-1953 zrodził się pomysł zbierania i przechowywania sprzętu, dokumentów i wszystkich pamiątek związanych z historią pożarnictwa, w celu zorganizowania małego muzeum na 10-lecie PRL. Powstałe w ten sposób muzeum, oprócz dużej kolekcji eksponatów, mogło pochwalić się również okazałą biblioteką. Inicjatorem i realizatorem tych działań był Zbigniew Gęsikowski – aptekarz, który od 1959 roku, przez wiele lat, pełnił funkcję prezesa Ochotniczej Straży Pożarnej, na trwałe wpisując się w historię Alwerni.
 W kolejnych latach zbiory Muzeum Pożarnictwa powiększały się i stawały dumą strażaków. Jednocześnie trwały starania o rozbudowę własnej bazy. W 1979 roku obok strażnicy stanęła wieża przeciwpożarowa dla potrzeb gospodarki leśnej i pożarnictwa. Następnie w latach 1983-1984 rozbudowano strażnicę, zyskując tym samym pomieszczenia na powiększenie biblioteki i Muzeum Pożarnictwa. Nie zaniedbywano także działalności statutowej – jak wynika z Informacji Komendy Wojewódzkiej Straży Pożarnej w Krakowie OSP w Alwerni była zaliczana do najbardziej operatywnych jednostek w swoim rejonie.
 W 1991 roku, z powodu choroby zrezygnował Zbigniew Gęsikowski, a jego miejsce zajął Czesław Nawrocki. Naczelnikiem pozostał Stefan Bębenek, który pełnił tą funkcję od 1965 roku. W 1992 roku zmarł wieloletni prezes OSP, a rzesze Alwernian żegnały go na Cmentarzu Rakowickim w Krakowie, gdzie został pochowany. W 1998 roku nastąpiła zmiana kierownictwa OSP. Nowym prezesem został Jan Daczyński, a naczelnikiem Jerzy Witoń. Od 2003 roku funkcję prezesa objął Marian Wilk.
Lata 90. charakteryzowały się troską o przyszłość muzeum oraz remontami w posiadanych obiektach. Większość prac w OSP wykonywana była w czynie społecznym. Przez ostatnie dwie dekady ochotnicy, borykając się z problemami finansowymi, starali się kontynuować i rozwijać dzieło Zbigniewa Gęsikowskiego, nie zaniedbując przy tym swoich obowiązków strażackich. W 2000 roku drużyna zajęła wysokie siódme miejsce w wojewódzkich zawodach pożarniczych, w 2003 roku była organizatorem Wojewódzkiego Dnia Strażaka Ochotnika, a rok później oficjalnie została organem założycielskim Muzeum Pożarnictwa, co znacznie ułatwiło jego prowadzenie. W 2005 roku OSP w Alwerni obchodziła podwójny jubileusz 110–lecia istnienia jednostki oraz 50-lecia muzeum.
Za swoją działalność pożarniczą i kulturalną Alwerniańska OSP wielokrotnie zdobywała nagrody i wyróżnienia m.in. : Złoty Medal Zasługi, Złota Odznakę za Zasługi dla Ziemi Krakowskiej, Złoty Medal za Zasługi dla Pożarnictwa, nagrodę Ministra Kultury „SIBILLA” za osiągnięcia w dziedzinie muzealnictwa ( w 1999 r. i 2004 r.) oraz wiele listów pochwalnych Komendanta Głównego PSP i nagród za udział w zawodach pożarniczych.

www.ospalwernia.cba.pl


8 sierpień 2011
Mirosława Starzycka

 

Bibliografia:

  • KLATKA, Zbigniew. Dzieje Ochotniczej Straży Pożarnej w Alwerni 1985-2005. Alwernia: Ochotnicza Straż Pożarna w Alwerni, Muzeum Pożarnictwa w Alwerni, 2005. 96 s.

Hasło bibliografii regionalnej:
Ochotnicza Straż Pożarna (Alwernia)